Türkiye'de şirket kurmak tek bir SGK işlemi doğurmaz. Ortağın sigortalılık durumu ile şirketin personel çalıştırdığında üstlendiği işveren yükümlülükleri ayrı dosyalardır. Yeni şirketlerde en sık hata bu iki alanı birbirine karıştırmaktır.
Şirket ortağı hangi SGK statüsüne girer?
SGK, limited şirket ortaklarını, anonim şirketlerde yönetim kurulu üyesi olan ortakları ve bazı diğer şirket ortaklarını 4/b kapsamında sayar. Ortaklık türü, yönetim kurulu görevi ve başka bir çalışma ilişkisi birlikte incelenmelidir.
Başlangıç noktası SGK'nın sigortalılık statüleri açıklamasıdır. Bu liste, her dosya için ayrı değerlendirme gereğini ortadan kaldırmaz.
Şirket ne zaman işveren olarak tescil edilir?
Şirket, hizmet akdiyle 4/a kapsamında personel çalıştıracaksa işveren tarafındaki işyeri dosyasını kurmalıdır. Bu iş, ilk çalışanın işe başladığı gün sonrasına bırakılmamalıdır.
5510 sayılı Kanun'un 11. maddesi işyeri bildirimi çerçevesini düzenler. 8. madde ise 4/a kapsamındaki sigortalıların işe başlamasından önce bildirilmesini öngörür. Güncel 5510 sayılı Kanun metni, işe alımın somut koşullarıyla birlikte okunmalıdır.
İlk çalışan için işlem sırası nedir?
Önce yasal işveren, işyeri adresi ve işe başlama tarihi netleştirilir. Ardından işveren tarafındaki SGK erişimi açılır, işyeri ve çalışan bildirimleri ilgili dosyaya göre yapılır, düzenli bordro takvimi kurulur. Ortağın 4/b kaydı, 4/a çalışan dosyasının yerine geçmez.
SGK'nın e-SGK uygulamaları sayfası, 4/a sigortalı çalıştıran işyerlerinde E-Bildirge ile aylık bildirim yapıldığını ve portalda işe giriş-işten ayrılış işlemlerinin bulunduğunu açıklar.
Yabancı kurucular erken aşamada neyi kontrol etmeli?
Yabancı ortaklık SGK incelemesini ortadan kaldırmaz. Ticaret sicili kaydı, ortaklık ve yönetim kayıtları, varsa iş sözleşmesi, bordro başlangıcı ve işyeri bilgileri birbiriyle uyumlu olmalıdır. Ortak şirket için çalışacaksa, bordro başlamadan yapı gözden geçirilmelidir. İkamet, çalışma izni ve vergi başlıkları SGK sınıflandırmasından ayrıdır.
Sık yapılan hatalar
- Şirket kuruluşunun bütün sosyal güvenlik işlemlerini tamamladığını varsaymak.
- Uygulanacak statüyü kontrol etmeden ortağı bordroya almak.
- İşe giriş bildirimi tamamlanmadan çalışanı başlatmak.
- Aylık bordro bildirimini tek sürekli kontrol gibi görmek.
Sık sorulan sorular
Her şirket ortağı 4/b'li midir?
Hayır. Şirket türü, ortağın görevi ve başka çalışma ilişkileri birlikte değerlendirilmelidir.
Çalışanı olmayan şirket için 4/a işyeri dosyası gerekir mi?
4/a işyeri dosyası hizmet akdiyle çalışan kişiler içindir. Çalışan olmasa da ortağın statüsü ayrıca incelenebilir.
Yabancı ortak SGK kurallarını göz ardı edebilir mi?
Hayır. Vatandaşlık, sosyal güvenlik, çalışma izni ve bordro kurallarının incelenmesi gereğini kaldırmaz.
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuk, vergi veya sosyal güvenlik danışmanlığı değildir. İlk işe alım veya ortak-bordro değişikliğinden önce Corpenza payroll ekibiyle görüşün.
