“İspanya’da yatırımla vatandaşlık” araması, son yılların en popüler mobilite hedeflerinden birine işaret ediyor: Avrupa’da kalıcı yaşam ve Schengen avantajı. Ancak 2026 perspektifinden en kritik gerçek şu: İspanya’da doğrudan yatırımla vatandaşlık hiçbir zaman mümkün değildi ve ayrıca İspanya Golden Visa (Yatırım Yoluyla Oturum) programı 3–4 Nisan 2025 itibarıyla sona erdi. Bu nedenle bugün “yatırım yapıp doğrudan pasaport almak” gibi bir seçenek bulunmuyor; yatırımın en fazla sağlayabildiği şey, program açıkken oturum izni üzerinden uzun vadede vatandaşlığa giden bir yoldu.
Bu yazıda, yatırım yoluyla vatandaşlık konusundaki yanlış anlaşılmaları netleştiriyor; kapanan Golden Visa’nın geçmişte nasıl çalıştığını, vatandaşlığa giden yasal yolu ve 2026 itibarıyla hangi alternatiflerin değerlendirilebileceğini açıklıyoruz. Kurumsal tarafta ise uluslararası şirketleşme, bordro/EOR ve mobilite planlamasının bu kararları nasıl etkilediğine değiniyoruz.
İhtiyaç Nereden Doğuyor? “Vatandaşlık” mı, “Oturum” mu?
Yatırımla vatandaşlık arayışının arkasında genellikle üç motivasyon bulunur:
- Schengen bölgesinde serbest dolaşım ve vize yükünden kurtulma
- Aileyle birlikte taşınma ve eğitim/sağlık gibi yaşam kalitesi hedefleri
- İşini Avrupa’ya taşımak: şirket kurulumu, pazar erişimi, vergi/operasyon optimizasyonu
İspanya özelinde kritik ayrım şudur: Golden Visa bir “vatandaşlık programı” değildi. Program (açıkkken) yatırım karşılığında oturum izni sağlıyor, vatandaşlık ise ancak belirli yıllar yasal ikamet sonrasında “doğallaşma” yoluyla gündeme gelebiliyordu.
2026 İtibarıyla Durum: İspanya Golden Visa Kapandı
İspanya’nın “Residence by Investment” olarak da anılan Golden Visa programı, Organic Law 1/2025 sonrasında 3–4 Nisan 2025 tarihinde sona erdi. 2026 itibarıyla:
- Yeni başvurular kabul edilmiyor ve kapanış sonrası yapılan başvurular reddediliyor.
- Programın kapanış gerekçeleri arasında konut krizi ve konuta erişilebilirliğin korunması gibi kamusal politika öncelikleri öne çıktı.
- Kapanış öncesi yatırımı/başvurusu olanlar için geçiş (transitional) kuralları gündeme gelebildi; ancak bu durum dosya bazında değişir.
Bu tablo, “İspanya’da yatırımla vatandaşlık mümkün mü?” sorusuna pratik bir yanıt veriyor: Hayır; hem doğrudan mümkün değildi hem de yatırım yoluyla oturum programı artık kapalı.
Kapanmadan Önce Golden Visa Neyi Sağlıyordu, Neyi Sağlamıyordu?
Sağladıkları (tarihsel olarak)
2013’te başlayan program, AB dışı yatırımcılara belirli yatırımlar karşılığında geçici oturum veriyordu. Öne çıkan avantajlar şunlardı:
- Schengen bölgesine daha esnek giriş-çıkış
- Aile birleşimi: eş, bağımlı çocuklar ve bazı durumlarda ebeveynler
- Yenilemelerde asgari kalış şartının esnekliği (programın cazibesini artıran faktörlerden biriydi)
Sağlamadıkları
- Doğrudan pasaport (citizenship by investment) sağlamıyordu.
- Vatandaşlık, yatırımın kendisiyle değil; yasal ikamet süresinin tamamlanması ve diğer şartların yerine getirilmesiyle mümkün olabiliyordu.
Önemli bir istatistik: Program açıkken başvuruların %93’ünden fazlası gayrimenkul yatırımı üzerinden ilerledi. Bu yoğunlaşma, kapanış tartışmalarında “konut piyasasına etkiler” argümanını güçlendirdi.
(Tarihsel) Yatırım Seçenekleri ve Minimum Tutarlar
Golden Visa artık kapalı olsa da, süreç hakkında bilgi arayanlar için geçmiş yatırım eşikleri hâlâ referans niteliği taşıyor (özellikle kapanış öncesi yatırım yapanlar veya geçiş hükümlerini anlamaya çalışanlar için). Program açıkken yaygın eşikler şöyleydi:
- Gayrimenkul: minimum €500.000 (konut/ticari; €500.000 üzerindeki kısımda ipotek mümkün olabiliyordu; ilk €500.000’luk kısmın yüklerden arınmış olması aranıyordu)
- İspanyol şirketlerinde hisse/sermaye araçları: minimum €1.000.000
- Banka mevduatı: minimum €1.000.000 (İspanya finansal kurumlarında)
- Devlet tahvili/kamu borçlanma araçları: minimum €2.000.000
- İş projesi: yaklaşık €1.000.000 bandında anılırdı; istihdam yaratma, sosyo-ekonomik katkı veya inovasyon etkisi gibi kriterlerle değerlendirilirdi
Programda genel yaklaşım, oturumun devamı için yatırımın belirli bir süre korunmasını (tarihsel olarak çoğunlukla 5 yıl) gerektiriyordu.
Vatandaşlığa Giden Yol: Neden “Yatırımla” Değil “Doğallaşma ile”?
İspanya’da vatandaşlık, Golden Visa döneminde bile yatırımın otomatik sonucu değildi. Süreç, hukuken “ikamet -> kalıcı ikamet -> doğallaşma” şeklinde ilerliyordu:
- Geçici oturum: ilk 1–2 yıllık izin ve ardından yenilemeler
- Kalıcı oturum: genellikle 5 yıl yasal ikamet sonrasında
- Vatandaşlık (doğallaşma): çoğu kişi için 10 yıl yasal ikamet sonrasında başvuru hakkı
Ayrıca vatandaşlık başvurusunda mevcut vatandaşlıktan çıkma gerekliliği gündeme gelebilir. Bununla birlikte İbero-Amerikan ülkeleri (bazı Latin Amerika ülkeleri gibi) vatandaşları için süre 2 yıl gibi istisnai şekilde daha kısa olabiliyordu. Yani “yatırımla hızlanan” kısım, en fazla oturum iznine erişimdi; pasaport ise yine ikamet ve entegrasyon koşullarına bağlıydı.
(Tarihsel) Başvuru Süreci: Dosya Mantığı Nasıl İşliyordu?
Golden Visa dönemindeki tipik adımlar, İspanya dışından başvurularda şu çerçevede ilerlerdi:
- NIE numarası alınması ve pratikte banka hesabı hazırlıkları
- Dokümantasyon: pasaport, fon kaynağı/finansal yeterlilik, yatırım kanıtı, özel sağlık sigortası, adli sicil gibi belgeler
- Konsolosluk üzerinden vize aşaması ve ülkeye giriş
- İspanya’da biyometri süreçleri ve TIE oturum kartı
- Yenilemeler ve ikamet süresinin biriktirilmesi
Bu yapı, bugün Golden Visa kapalı olsa da “İspanya’da yasal ikamet” süreçlerinin genel evrak disiplinini anlamak açısından faydalıdır: fon kaynağı, uygun sigorta, sabıka kaydı ve mali yeterlilik gibi unsurlar birçok vize türünde benzer şekilde önem taşır.
Maliyetler ve Vergi Boyutu: Sadece Yatırım Tutarı Yeterli Değil
İspanya’ya taşınma veya yatırım odaklı plan yapanların sık düştüğü hata, maliyeti yalnızca “€500.000/€1.000.000” gibi eşiklere indirgemesidir. Golden Visa döneminde dahi toplam bütçe; danışmanlık, harçlar, çeviri ve vergi kalemleriyle büyüyordu. Araştırma verilerinde yer alan tarihsel aralıklar şu şekilde özetlenebilir:
- Başvuru/işlem ve hizmet maliyetleri: kişi başı yaklaşık €5.000–€10.000+ bandı görülebilirdi
- Hukuk, çeviri, dokümantasyon: dosyaya göre €5.000–€15.000 aralığına çıkabilirdi
- Gayrimenkul vergileri: alımda %6–%11 bandında transfer vergisi/harçlar; devamında yıllık vergisel yükümlülükler
Kritik nokta: İspanya’da vergi mukimliği, sadece oturum kartıyla değil, fiili ikamet ve hayat merkezinin nerede kurulduğuyla da ilişkilidir. Bu nedenle “oturum aldım ama vergi düzenim değişmez” varsayımı ciddi risk doğurabilir.
Golden Visa Sonrası (2026): İspanya’da Hangi Alternatifler Var?
Golden Visa’nın kapanması “İspanya’ya taşınma bitti” anlamına gelmiyor; ancak yatırım temelli hızlı oturum opsiyonu ortadan kalktı. 2026 itibarıyla öne çıkan alternatif kategoriler:
1) Non-Lucrative Visa (Çalışmadan İkamet)
İspanya’da gelirini pasif kaynaklardan sağlayan, İspanya’da çalışmadan yaşamak isteyen kişiler için gündeme gelir. Tipik olarak yeterli finansal kaynak ve sağlık sigortası gibi şartlar belirleyicidir.
2) Digital Nomad Visa
Uzaktan çalışan profesyoneller için seçenek olabilir. Şirket yapısı, gelir kaynağı, sözleşme ve vergisel çerçeve doğru kurulmadığında risk üretir. Özellikle AB dışı çalışanların statüsü ve sosyal güvenlik/vergilendirme kurgusu titizlik ister.
3) Girişimcilik ve İnovasyon Odaklı Rotalar
İspanya özelinde yatırım yoluyla oturum kapandı; ancak girişimcilik vizesi/yenilikçi proje temelli izinler bazı profillerde seçenek olabilir. Burada belirleyici olan unsur, “para yatırdım”dan çok proje niteliği, istihdam ve ekonomik katkıdır.
Bir diğer yaklaşım da AB içinde farklı oturum programlarını değerlendirip uzun vadeli mobilite planını buna göre kurmaktır (ör. farklı ülkelerde yatırım/oturum kombinasyonları). Bu noktada “hedef ülke, zaman planı, vergi mukimliği ve aile yapısı” birlikte ele alınmalıdır.
Şirketler ve Yatırımcılar İçin Stratejik Çerçeve: Mobiliteyi Operasyonla Birlikte Planlayın
İspanya’ya taşınma kararını sadece göçmenlik başlığı olarak okumak eksik olur. Özellikle kurucu ortaklar, uzaktan ekip yönetenler ve uluslararası büyüyen şirketler açısından konu; şirketleşme, bordro, sosyal güvenlik, vergisel yükümlülükler ve “hangi ülkede hangi statüyle çalışıldığı” sorularına bağlanır.
Corpenza’nın yaklaşımı, tek başına vize/oturum odağında değil; uçtan uca uluslararası yapılanma perspektifindedir. Örneğin:
- AB’de şirket kuruluşu veya mevcut yapının yeniden konumlandırılması
- Uluslararası muhasebe ve vergi uyumu
- Payroll/EOR modelleri ile sınır ötesi istihdamın doğru kurgulanması
- Posted worker gibi modellerin doğru kullanımıyla vergi ve operasyon optimizasyonu (ülke ve senaryo uygunluğuna göre)
Golden Visa’nın kapanmasıyla “yatırımla hızlı oturum” seçeneği devre dışı kaldı; bu nedenle 2026’da başarı, daha çok doğru vize kategorisini seçmek, vergi-mukimlik etkisini ölçmek ve iş modelini buna göre yapılandırmak üzerinden geliyor.
Sonuç: İspanya’da Yatırımla Vatandaşlık Yok; Doğru Yol Haritası Şart
Özetlemek gerekirse:
- İspanya’da doğrudan yatırımla vatandaşlık hiçbir zaman sunulmadı.
- İspanya Golden Visa programı 3–4 Nisan 2025’te sona erdi ve 2026 itibarıyla yeni başvuruya kapalı.
- Geçmişte yatırım, yalnızca oturum iznini hızlandırabiliyor; vatandaşlık ise genellikle 10 yıl yasal ikamet sonunda doğallaşma ile mümkün oluyordu (bazı ülke vatandaşları için daha kısa istisnalar vardı).
- Bugün İspanya için alternatif vizeler ve AB içinde farklı kurgular değerlendirilebilir; ancak her senaryoda vergi, ikamet ve operasyon başlıkları birlikte planlanmalıdır.
Corpenza, uluslararası büyüme hedefi olan yatırımcılar ve şirketler için oturum/taşınma kararını; şirketleşme, bordro, muhasebe ve uyum gereklilikleriyle birlikte okuyarak sürdürülebilir bir yol haritası oluşturmanıza yardımcı olur. Böylece yalnızca “vize alınması” değil, sonrasında yıllarca sürecek operasyonun da sağlıklı işlemesi hedeflenir.
Sorumluluk Reddi (Disclaimer)
Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki, vergisel veya finansal danışmanlık niteliği taşımaz. İspanya ve AB mevzuatı sık değişebileceği için başvuru yapmadan önce güncel resmi düzenlemeleri kontrol etmenizi ve durumunuza uygun değerlendirme için yetkin göç/vergilendirme profesyonellerinden destek almanızı öneririz.
