Türkiye’de yatırımla vatandaşlık, tek bir işlemden ibaret olmayan; yatırımın doğru yapılandırılması, kaynağının belgelenmesi, uygunluk sertifikası alınması, ikamet izni ve vatandaşlık dosyasının eksiksiz hazırlanması gibi birbirini tamamlayan adımlardan oluşan bir süreçtir. Program; gayrimenkul, sermaye/mevduat veya istihdam temelli yatırım seçenekleriyle, nitelikli yatırımı teşvik ederken yatırımcıya ve ailesine Türk vatandaşlığına giden bir yol sunar. Bu rehberde, 2026 güncellemelerini de dikkate alarak başvuru akışını, kritik noktaları ve sık yapılan hataları adım adım ele alıyoruz.
Neden “Süreç” Doğru Yönetilmezse Risk Büyür?
Yatırımla vatandaşlıkta temel risk, yatırım tutarını karşılamanıza rağmen uygunluk sertifikası aşamasında veya güvenlik/uygunluk kontrollerinde sürecin uzaması ya da dosyanın iade edilmesidir. 2026 itibarıyla programda daha katı durum tespiti (due diligence) yaklaşımı ve daha fazla şeffaflık hedefi öne çıktığı için, özellikle fon kaynağı, belge-standardı ve yatırımın teknik şartları daha fazla önem kazanır.
Bu nedenle süreç, yalnızca “yatırımı yapmak” değil; doğru yatırım kanalını seçmek, belgeleri doğru formatta hazırlamak ve ilgili kurumların beklentilerine uygun bir dosya oluşturmak anlamına gelir.
Türkiye Yatırımla Vatandaşlık Programına Genel Bakış
Türkiye Yatırımla Vatandaşlık Programı 2017’de resmileşmiş, yabancı yatırımcıların Türkiye ekonomisine belirli kriterlerde yatırım yapmaları karşılığında Türk vatandaşlığı elde etmelerini sağlayan bir modeldir. Programın öne çıkan avantajlarından biri, Türkiye’nin ikili vatandaşlığa izin vermesi nedeniyle yatırımcının mevcut vatandaşlığını koruyabilmesidir.
Asgari Yatırım Seçenekleri (2026 Eşikleri)
Başvuru, üç ana yatırım rotasından biriyle ilerler. 2026 güncellemeleriyle birlikte eşiklerin ana hatları korunur: gayrimenkulde 400.000 USD, sermaye/mevduatta 500.000 USD.
1) Gayrimenkul Yatırımı (En Yaygın Rota)
- Asgari yatırım tutarı: 400.000 USD
- Konut veya ticari gayrimenkul olabilir.
- Birden fazla mülk alınabilir; toplam değer 400.000 USD eşiğine ulaşmalıdır.
- Mülk(ler) en az 3 yıl elde tutulur; bu süre içinde satış yapılamaz.
- Tapu kaydına 3 yıllık satış yasağı (şerh) eklenmesi gerekir.
- Lisanslı değerleme raporu sürecin kritik parçalarındandır.
Gayrimenkul rotasında en sık hata; tapu şerhi, değerleme raporunun standardı veya toplam yatırım tutarının hesaplanmasında yapılan teknik eksikliklerdir. Bu nedenle satın alma öncesi kontrol listesiyle ilerlemek, sonradan düzeltmesi zor gecikmeleri önler.
2) Sermaye Yatırımı / Banka Mevduatı / Fonlar
- Asgari yatırım tutarı: 500.000 USD
- Türk bankalarına mevduat veya sertifikalı yatırım enstrümanları/fonlar üzerinden yapılandırılır.
- Fonlar minimum 3 yıl sistemde tutulur; bu süre içinde faiz getirisi elde edilebilir.
Bu seçenek, doğru banka/ürün seçimi, yatırımın kaynağını gösteren belgelerin tutarlılığı ve 3 yıllık “tutma” yükümlülüğünün doğru kurgulanması açısından titiz planlama gerektirir.
3) İşletme Kurma veya İstihdam Yatırımı
- En az 50 Türk vatandaşının istihdamı şarttır.
- İlgili bakanlık tarafından onay ve doğrulama gerekir.
İstihdam rotası çoğu zaman yalnızca işe alım değil; bordro, SGK süreçleri ve operasyonel sürdürülebilirlik gerektirir. Bu nedenle en “operasyonel” yatırım alternatiflerinden biridir.
Kimler Başvurabilir? Uygunluk Kriterleri
Başvuruda genel uygunluk şartları, yatırımın tamamlanmasının ötesinde kişisel uygunluğu da kapsar. Başvuru sahibi:
- 18 yaşını doldurmuş olmalı,
- Geçerli pasaport taşımalı,
- Temiz adli sicil kaydı sunabilmeli,
- Türkiye’de kaçak kalış geçmişi barındırmamalı,
- Yatırım fonlarının yasal kaynağını ispat edebilmeli,
- Güvenlik ve geçmiş kontrollerinden geçebilmeli,
- Asgari yatırım şartlarını tamamlamalıdır.
Özellikle 2026 yaklaşımında daha katı durum tespiti vurgusu nedeniyle, fon kaynağı belgeleri (gelir, birikim, satış, şirket kârı, temettü vb.) dosyanın en kritik bölümlerinden biri hâline gelir.
Türkiye’nin Yatırımla Vatandaşlık Başvuru Süreci (Adım Adım)
Süreç, “yatırım” ve “vatandaşlık” ekseninde iki paralel hattı kapsar: yatırımın uygunluğunu kanıtlama ve vatandaşlık dosyasını tamamlama.
Adım 1: Yatırım Türünü Seçin (Stratejik Karar)
Gayrimenkul mü, mevduat/fon mu, istihdam mı? Bu karar; bütçenize, risk tercihlerinize, Türkiye’de operasyon planınıza ve zaman hedefinize göre değişir. Örneğin gayrimenkul, somut varlık üzerinden ilerlediği için popülerdir; ancak teknik tapu/şerh adımları titiz yönetilmelidir.
Adım 2: Durum Tespiti (Due Diligence) Yapın
Bu aşamada hem yatırımın hem de başvuru profilinin ön kontrolü yapılır. Fon kaynağı kanıtı dosyanın bütünlüğünü belirler. 2026 güncellemelerinde dolandırıcılığı önlemek için daha katı prosedürler öne çıktığından, belge setini baştan doğru kurmak kritik önem taşır.
Adım 3: Yatırımı Gerçekleştirin ve Teknik Belgeleri Alın
- Gayrimenkulde: Resmi satın alma, tapu işlemleri, tapuya satış yasağı şerhi ve lisanslı değerleme raporu.
- Mevduat/fonda: Banka transferleri, hesap/ürün belgeleri, gerektiğinde sertifikalar ve 3 yıl tutma taahhüdünün belgelenmesi.
- İstihdamda: Şirket yapılanması, işe alım ve bakanlık doğrulamasına uygun kanıt seti.
Bu aşamada “yatırımı yaptım” demek yetmez; yatırımın program kriterleriyle tam uyumlu olduğunu kanıtlayacak belge mimarisini kurmanız gerekir.
Adım 4: Uygunluk Sertifikası (Certificate of Conformity) Alın
Vatandaşlık başvurusunun kilit eşiği budur. Yatırımın, program gerekliliklerini karşıladığını gösteren uygunluk sertifikası olmadan vatandaşlık sürecini sağlıklı ilerletemezsiniz. Bu nedenle yatırımın her detayı (tutar, yöntem, kısıtlar, raporlar) sertifika gerekliliklerine göre tasarlanır.
Adım 5: İkamet İzni Başvurusu Yapın (Zorunlu Adım)
Türkiye’de yaşamayı planlamasanız bile yatırımcı vatandaşlığı sürecinde geçici ikamet izni başvurusu istenir. Bu başvuru çoğu zaman aileyi de kapsayacak şekilde yürür. Ayrıca ana başvurucunun Türkiye’de banka hesabı açması gerekebilir.
Adım 6: Vatandaşlık Başvuru Dosyasını Sunun
Sertifikalar, tercümeler, kimlik belgeleri ve diğer evraklar tamamlandığında başvuru ilgili kuruma teslim edilir. Bu noktada küçük bir belge uyumsuzluğu bile (isim yazımı, tarih formatı, tercüme standardı, apostil/onarım eksikleri) takvimi uzatabilir.
Adım 7: Biyometrik İşlemler
Başvurucu, vatandaşlık belgesi/pasaport aşamalarına ilerlerken biyometrik verilerini vermek için Türkiye’yi ziyaret etmek durumunda kalabilir. Seyahat planlamasını dosya takvimine göre yapmak gecikmeleri azaltır.
Adım 8: Vatandaşlık Onayı ve Pasaport
Onaydan sonra vatandaşlık belgeleri düzenlenir ve pasaport başvurusuna geçilir. Sürecin bu kısmı, önceki adımlarda dosyanın ne kadar düzgün kurulduğuyla doğrudan ilişkilidir.
İşlem Süresi: Gerçekçi Zaman Planı Nasıl Yapılır?
Uygulamada süreç, dosya kalitesine ve durum tespiti hızına bağlı olarak değişmekle birlikte çoğunlukla 3–6 ay aralığında; bazı durumlarda 6–12 aya uzayabilen bir zaman çizelgesinde ilerler. 2026’da dijital başvuru sistemleriyle hız hedefi bulunsa da, pratikte sonuç; belgelerin doğruluğu, yatırımın netliği ve kurumların inceleme temposuna bağlıdır.
Zaman planı yaparken şu noktaları hesaba katın:
- Fon kaynağı belgelerini hazırlama süresi
- Gayrimenkulde değerleme ve tapu takvimi
- Uygunluk sertifikası alma süreci
- İkamet izni ve biyometri randevuları
Aile Dahil Etme: Kimler Vatandaşlık Kapsamına Girer?
Program, ana yatırımcının eşini ve 18 yaş altındaki bağımlı çocuklarını vatandaşlık başvurusuna dahil etmeye imkân tanır. Aile dosyalarında en kritik konu, akrabalık bağını gösteren evrakların (nüfus kayıtları, doğum/evlilik belgeleri) doğru şekilde tercüme ve tasdik edilmesidir.
Gerekli Belgeler: Dosya Kontrol Listesi
Başvuru dosyası yatırım rotasına göre değişse de sıklıkla aşağıdaki belgeler istenir:
- Geçerli pasaport
- Kimlik belgeleri ve gerekli tercümeler
- Temiz adli sicil kaydı
- Yatırımın ispatı (tapu, banka dekontları, fon belgeleri vb.)
- Finansal belgeler ve fon kaynağı kanıtları
- Gayrimenkulde tapu belgesi, varsa ipotek ve şerh kayıtları
- Lisanslı değerleme raporu (gayrimenkul rotasında kritik)
Belgelerdeki dil, imza, tarih, tercüme, tasdik ve apostil gereklilikleri başvurunun hangi ülkeden yapıldığına göre farklılaşabilir. Bu nedenle “standart dosya” yaklaşımı yerine ülke bazlı kontrol listesi daha güvenlidir.
2026 Güncellemeleri: Başvuruyu Nasıl Etkiler?
2026 itibarıyla programın yönü daha fazla şeffaflık ve daha sıkı denetime işaret eder:
- Daha katı due diligence: Fon kaynağı ve geçmiş kontrollerinde daha yüksek hassasiyet
- Dijital başvuru sistemleri: Bazı adımlarda hızlanma hedefi
- Artan şeffaflık: Onaylı projeler/bankalar/fonlarda görünürlük artışı
- Aile dahil etmede geliştirilmiş muhasebeleştirme: Aile dosyalarında belge standardı ve kontrol derinliği artabilir
- Eşikler: Gayrimenkulde 400.000 USD, sermayede 500.000 USD
Bu tablo, “yatırımı hızlıca yapıp dosyayı sonra toparlarım” yaklaşımını daha riskli hâle getirir. Önce belge stratejisi, sonra yatırım icrası genellikle daha sağlıklı sonuç verir.
Maliyet ve Vergi Boyutu: Nelere Dikkat Etmelisiniz?
Vatandaşlık eşiği dışında projeyi gerçekçi bütçelemek için şu kalemleri ayrıca değerlendirmeniz gerekir:
- Değerleme, noter/tercüme, tasdik giderleri
- İkamet izni başvurusu ile ilişkili masraflar
- Gayrimenkul alımında işlem maliyetleri ve olası vergi/harçlar
- Sermaye/mevduat rotasında bankacılık işlem maliyetleri, ürün koşulları
- İstihdam rotasında bordro, SGK, vergi ve operasyon sürekliliği
Vergi tarafı kişisel vergi mükellefiyeti, ikamet statüsü ve gelir kaynaklarına göre değişebilir. Bu nedenle yatırım kararını, uluslararası vergi ve uyum perspektifiyle ele almak uzun vadede sürprizleri azaltır.
Bu Süreçte Profesyonel Destek Neden Kritik?
Yatırımla vatandaşlık, çok paydaşlı bir süreçtir: yatırımın doğru kurulması, bankacılık/gayrimenkul evrakı, uygunluk sertifikası, ikamet izni, biyometri ve vatandaşlık dosyası… Her aşama birbirini etkiler. Özellikle 2026 itibarıyla daha sıkı inceleme dönemine girildiği için, en küçük belge uyumsuzluğu bile takvimi uzatabilir.
Corpenza, uluslararası iş geliştirme ve mobilite odağıyla; yatırımın yapılandırılmasından ikamet izni süreci koordinasyonuna, aile dosyalarının yönetiminden süreç takvimine kadar uçtan uca organizasyon ihtiyacını profesyonel şekilde ele alır. Ayrıca yatırım sonrası Türkiye’de operasyon kurmayı planlayanlar için uluslararası muhasebe, bordro ve şirketleşme gibi tamamlayıcı konuları tek çatı altında yönetmek, sürecin sürdürülebilirliğini güçlendirir.
Sonuç: Doğru Kurgulanmış Dosya, Daha Öngörülebilir Takvim
Türkiye’nin yatırımla vatandaşlık programı; doğru yatırım türü seçildiğinde ve dosya güçlü hazırlandığında yatırımcıya ve ailesine önemli bir mobilite ve gelecek planlama aracı sunar. Başarıyı belirleyen unsur çoğu zaman “minimum tutarı yatırmak” değil; uygunluk sertifikasına giden yolu hatasız kurgulamak, fon kaynağını net ispatlamak ve ikamet izni/vatandaşlık adımlarını takvime uygun yönetmektir.
Sorumluluk reddi (Disclaimer): Bu içerik genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki, finansal veya vergisel danışmanlık niteliği taşımaz. Mevzuat ve uygulamalar zaman içinde değişebilir. Başvuru yapmadan önce güncel resmi prosedürleri kontrol etmenizi ve durumunuza uygun profesyonel danışmanlık almanızı öneririz.
